Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała o wznowieniu programu pożyczek NP2 dla producentów trzody chlewnej prowadzących działalność na obszarach objętych występowaniem afrykańskiego pomoru świń. Dzięki uruchomieniu dodatkowych środków możliwe ma być rozpatrzenie kolejnych wniosków o wsparcie przeznaczone na spłatę zobowiązań cywilnoprawnych gospodarstw dotkniętych skutkami ASF. Pożyczki udzielane są w formule pomocy de minimis w rolnictwie i pozostają nieoprocentowane. Program funkcjonuje od kilku lat i stanowi jeden z instrumentów wsparcia dla hodowców, którzy ponoszą konsekwencje ograniczeń związanych z występowaniem choroby.

Kto może skorzystać z pożyczki NP2 i na jakich zasadach?

Pożyczki NP2 skierowane są do producentów trzody chlewnej prowadzących gospodarstwa na obszarach objętych ograniczeniami związanymi z ASF. Celem programu jest wsparcie hodowców mających trudności ze spłatą zobowiązań cywilnoprawnych wynikających z pogorszenia sytuacji ekonomicznej gospodarstw.

Pomoc przyznawana jest w formule de minimis w rolnictwie, oznaczających konieczność uwzględnienia limitów pomocy publicznej obowiązujących dla danego producenta. Rolnicy ubiegający się o wsparcie muszą więc przedstawić informacje dotyczące wcześniej otrzymanej pomocy objętej tym systemem. Nabór prowadzony jest w trybie ciągłym przez biura powiatowe ARiMR. Producenci mogą składać wnioski na bieżąco, bez wyznaczania jednego zamkniętego terminu naboru. W praktyce pozwala to szybciej reagować na problemy finansowe pojawiające się w gospodarstwach zajmujących się produkcją trzody chlewnej.

Program funkcjonuje od 2017 r. Jak podaje ARiMR, od tego czasu udzielono już niemal 1900 pożyczek o łącznej wartości około 415 mln zł. Dane te pokazują skalę problemów finansowych, z jakimi od kilku lat mierzą się producenci trzody chlewnej na terenach objętych ograniczeniami weterynaryjnymi.

Wysokość wsparcia i warunki spłaty zobowiązania

Wysokość pożyczki uzależniona jest od liczby świń utrzymywanych w gospodarstwie w 2022 r. Najniższe wsparcie przewidziano dla producentów posiadających do 50 sztuk trzody chlewnej i wynosi ono 50 tys. zł na gospodarstwo. W przypadku największych stad, liczących ponad 1000 świń, maksymalna kwota pożyczki może sięgnąć 1 mln zł. Istotnym elementem programu pozostaje brak oprocentowania. Pożyczki NP2 udzielane są na preferencyjnych warunkach. Mają za zadanie ułatwić producentom trzody chlewnej poprawę płynności finansowej oraz stopniową spłatę zobowiązań bez dodatkowych kosztów związanych z odsetkami.

ARiMR wskazuje również, że wypłata środków następuje w ciągu 30 dni od udzielenia wsparcia. Dla wielu gospodarstw może to mieć znaczenie przy regulowaniu bieżących należności związanych z prowadzeniem produkcji rolnej. Maksymalny okres spłaty pożyczki wynosi 10 lat. Zobowiązanie może być regulowane w ratach miesięcznych albo kwartalnych. Pozwala to dostosować harmonogram spłat do możliwości finansowych gospodarstwa oraz specyfiki produkcji trzody chlewnej.

Znaczenie programu dla producentów trzody chlewnej

Program pożyczek NP2 funkcjonuje jako forma pomocy de minimis w rolnictwie. Przyznawane wsparcie podlega ograniczeniom wynikającym z przepisów dotyczących pomocy publicznej. Producent ubiegający się o pożyczkę musi więc uwzględnić wartość wcześniej otrzymanego wsparcia objętego tym systemem.

Znaczenie programu wykracza jednak poza sam mechanizm finansowy. ASF od wielu lat wpływa na sytuację ekonomiczną gospodarstw utrzymujących trzodę chlewną, szczególnie na terenach objętych ograniczeniami weterynaryjnymi i dodatkowymi wymogami sanitarnymi. Problemy dotyczą kosztów produkcji, lecz także ograniczeń w handlu zwierzętami oraz trudności ze sprzedażą świń po opłacalnych cenach.

Preferencyjne pożyczki mają pomóc gospodarstwom utrzymać płynność finansową i uniknąć utraty zdolności do dalszego prowadzenia produkcji. Dla części producentów możliwość rozłożenia spłaty zobowiązań na wiele lat pozostaje jednym z podstawowych instrumentów stabilizacji sytuacji ekonomicznej gospodarstwa.

Wznowienie programu pożyczek NP2 oznacza dalsze wsparcie dla producentów trzody chlewnej prowadzących działalność na obszarach objętych ASF. Preferencyjne, nieoprocentowane finansowanie ma pomóc gospodarstwom w spłacie zobowiązań i utrzymaniu płynności finansowej w warunkach długotrwałych ograniczeń związanych z występowaniem choroby. Program pozostaje jednym z podstawowych instrumentów pomocy kierowanej do sektora trzody chlewnej, który od kilku lat ponosi skutki restrykcji weterynaryjnych i problemów rynkowych. Dla wielu gospodarstw możliwość uzyskania wsparcia z długim okresem spłaty może mieć istotne znaczenie dla dalszego prowadzenia produkcji rolnej.